Uluslararası yatırımcılar için bir pazarın cazibesi, sadece mevcut tüketim hacmiyle değil, aynı zamanda devletin üretim yapan firmalara sunduğu doğrudan destek ve teşviklerle de ölçülür. Kosova İstatistik Kurumu (ASK) tarafından Avrupa standartlarına (ESA2010) uygun olarak açıklanan kamu giderleri tablosu, hükümetin "sübvansiyon" (D3) adı altında özel sektöre ne kadarlık bir fon aktardığını şeffaf bir şekilde ortaya koymaktadır. Kosova pazarına sanayi, enerji veya tarım yatırımı yapmayı planlayan şirketler, bu verileri kullanarak devletin üretimi ne ölçekte finanse ettiğini görebilirler. Devlet Teşviklerinin Makroekonomik Boyutu ESA2010 sistemine göre sübvansiyonlar; devletin, yerleşik üreticilere üretim seviyelerini, fiyatları veya üretim faktörlerinin maliyetlerini etkilemek amacıyla yaptığı karşılıksız cari ödemelerdir . Bir ekonomide sübvansiyon bütçesinin büyüklüğü, devletin piyasa fiyatlarını tüketici lehine düşük tutma ve yerel üreticiyi dış rekabete karşı koruma vizyonunu yansıtır. 2024 Yılı Sübvansiyon (D3) Harcamaları ve Trend Analizi Kosova genel hükümetinin gider verileri incelendiğinde, 2024 yılında 287.9 Milyon Euro tutarında bir sübvansiyon fonunun özel sektöre veya desteklenen alanlara aktarıldığı görülmektedir
, enerji krizleri ve pandemi sonrası dönemlerde 2022'de 399.7 Milyon Euro ile zirve yaptığı bilinmektedir
. 2024 yılındaki düşüş trendine rağmen, bütçede üretime ve fiyat regülasyonuna ayrılan 287.9 Milyon Euro'luk bütçe, gelişmekte olan bir pazar için oldukça dinamik bir rakamdır . Sermaye Transferleri (D9): Kapasite Artırımına Kamu Desteği Sübvansiyonların (D3) yanı sıra, işletmelerin yeni makine, teçhizat veya altyapı inşası için aldıkları karşılıksız kamu yardımlarını ifade eden sermaye transferleri (D9), 2024 yılında 16.8 Milyon Euro olarak gerçekleşmiştir . Kosova Investment Joint Venture editoryal analizine göre; doğrudan kapasite yatırımını destekleyen bu fonlar, teknolojik altyapısını kuran işletmeler veya tarımsal modernizasyon projeleri yürüten yatırımcılar için araştırılması gereken önemli bir hibe kaynağıdır. Üretim ve Tarım Yatırımcıları İçin Teşvik Okumaları Makroekonomik veriler üzerinden 287.9 Milyon Euro'luk bir sübvansiyon hacminin görülmesi, pazara giren her yabancı yatırımcının doğrudan teşvik alacağı veya kesin kazanç sağlayacağı anlamına gelmez . Hükümet sübvansiyonları genellikle sektöre özgüdür ve sıkı yasal kriterlere bağlanmıştır. Yatırım yapılacak alanın (örneğin yenilenebilir enerji, tarım veya teknoloji) güncel bakanlık teşvik programlarına uyup uymadığını öğrenmek için; yatırım fizibilitesi hazırlanırken yerel hukuki danışmanlardan, teşvik kanunları ve başvuru süreçleri hakkında destek alınması hayati önem taşır.
