ASK'nın 2024 yılı güncel anket verilerine göre, Kosova'daki hanehalklarının tam %95.0'i yaşadıkları evin yasal sahibidir. İpotekle (mortgage) ev sahibi olanların oranı %0.0 iken, piyasa rayicinden resmi olarak kira ödeyenlerin oranı sadece %1.7 seviyesindedir. Kalan %3.3'lük kesim ise indirimli (%0.1) veya tamamen ücretsiz (%3.2) konutlarda barınmaktadır.
Bu veriler, Kosova'nın nakit gücüne veya aile (ve diyaspora) desteğine dayalı, finansal sistemi (mortgage) es geçen geleneksel bir mülkiyet pazarı olduğunu göstermektedir.
2018'den 2024'e Kiralama Pazarındaki Büyüme
Yatırımcılar için asıl fırsat, pazarın değişim hızında yatmaktadır. 2018 yılında Kosova'da pazar fiyatlarından kira ödeyenlerin oranı yalnızca %0.5 seviyesindeydi. 2024 yılına gelindiğinde bu oranın %1.7'ye çıkması, genel toplamda küçük görünse de kendi içinde %340'lık bir büyüme anlamına gelmektedir.
Benzer şekilde, "ücretsiz barınanlar" (muhtemelen aile fertlerine ait ikinci evlerde kalan gençler veya kayıt dışı sözleşmeler) 2018'de %1.3 iken, 2024'te %3.2'ye ulaşmıştır. Konut fiyatlarındaki artış ve banka finansmanının olmayışı, genç nesli ve şehre yeni göç edenleri yavaş yavaş "kiracılık" veya "alternatif barınma" kültürüne itmektedir.
%3.2'lik ücretsiz barınma oranı, Kosova diyasporasının (Avrupa'da yaşayan Kosovalıların) ülkede satın aldıkları ve yılın büyük bölümünde boş kalan veya akrabalarına tahsis ettikleri konut stokunu işaret eder. Bu durum, "mülk yönetimi" (Property Management) ve günlük/aylık kiralama hizmetleri (Airbnb vb.) sunan şirketler için diyasporanın atıl mülklerini ekonomiye kazandıracak dev bir B2C hizmet pazarı olduğunu gösterir.
