M Göstergeleri (2022-2023) Tarım ve hayvancılık kültürünün güçlü olduğu Kosova'da, elde edilen çiğ sütün endüstriyel tesislere entegrasyonu başarıyla sağlanmaktadır. Kosova İstatistik Kurumu (ASK) PRODCOM verileri, yerel süt ürünleri sanayisinin ambalajlı FMCG (Hızlı Tüketim Malları) standartlarında çalıştığını ve özellikle peynir alt kırılımında olağanüstü bir katma değer yarattığını ortaya koymaktadır.
e Veri setindeki en çarpıcı gıda istatistiklerinden biri peynir üretimidir (NACE 105140). 2022 yılında üretilen 12.297.520 kilogram peynir ve çökeleğin 85,2 milyon birimlik bir satış değeri yaratması, bu sektördeki kâr marjının ve pazar büyüklüğünün en net göstergesidir. Beyaz peynir, kaşar ve yöresel Balkan peynirlerinin hem iç pazarda yüksek tüketimi hem de ihracat potansiyeli, endüstriyel mandıraların tam kapasiteyle çalışmasını sağlamaktadır. Yoğurt, Çiğ Süt ve Fermente Ürünler İmalatı Günlük tüketim mamulleri olan yoğurt ve çiğ süt işleme operasyonları da pazarın dinamik alanlarıdır. 2022'de kaydedilen 100 bin kilogramlık yoğurt üretimi ve 2023'teki yüz binlerce litrelik süt operasyonları, ülkede pastörizasyon ve homojenizasyon hatlarına sahip modern tesislerin varlığını teyit eder. Yerel besicilerden sağlanan taze sütün sanayide hızla işlenmesi, tedarik zincirinin kısa ve etkin olduğunu gösterir.
i Süt sanayisinin spesifik ve mevsimsel kollarından olan dondurma imalatı (NACE 105210), 2022 yılında 210 bin adetlik/paketlik üretimle sanayi kayıtlarında yer almıştır. Dondurma yatırımları yalnızca üretim tesisi değil, gelişmiş bir soğuk hava deposu ve frigorifik lojistik (soğuk zincir) ağı gerektirir. Kosova pazarındaki bu yerli dondurma kapasitesi, uluslararası markaların yanı sıra yerel üreticilerin de perakende dolaplarında kendine yer bulabildiğini kanıtlar.
n Kosova'da süt ve süt ürünleri tesisi kurmak, yüksek pazar talebi ve peynirdeki güçlü satış değerleri sayesinde cazip bir B2C/B2B yatırım modelidir. Ancak hayvansal gıda endüstrisi oldukça hassastır. Çiğ süt tedarik sözleşmeleri, Kosova Gıda ve Veterinerlik Ajansı (AUV) üretim izinleri, soğuk zincir taşıma standartları, laboratuvar kalite kontrolleri ve atık su arıtma zorunlulukları projenin omurgasını oluşturur. Ticari kârlılığı güvence altına almak için, yatırım öncesinde Kosova Investment Joint Venture ekibinden hukuki ve mali fizibilite desteği alınması şarttır.